Askerlerin hangi suçları sivil yargıda?

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Ceza Muhakemesi Kanunu'nda (CMK) askerlerin sivil mahkemelerde yargılanabilmesi için yapılan değişikliği, “Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) endişeleri giderilmeli” uyarısıyla onaylayınca, hükümet formül arayışına girde. AKP Grup Başkanvekili Bekir Bozdağ, “Cumhurbaşkanı'nın bu konudaki tavsiyesini ciddiye alıp üzerinde durmak siyasetin ve parlamentonun bir görevidir. Sayın Cumhurbaşkanı'nın tavsiyesini emir gibi almak da yanlıştır. Bu tavsiyeler ciddiye alınacak ve AKP olarak bir çalışma yapılacaktır” dedi. Hükümet, askeri yargılama ile ilgili tüm yasaları gözden geçirerek yapılacak değişiklikleri bir paket halinde Meclis gündemine getirmeyi planlıyor. Ancak AKP'de hem 1 Ekim'de başlayacak Meclis'in yeni yasama yılını hem de CHP'nin olası başvurusu üzerine Anayasa Mahkemesi'nin kararını bekleme eğilimi hâkim.
Cumhurbaşkanı Gül, önceki gün akşam tartışma yaratan yasayı, ‘askerlik hizmeti bakımından disiplin ve hukuki güvencelere ilişkin ortaya çıkması muhtemel tereddütleri giderecek' yasal düzenlemeler yapılmasını isteyerek onayladı. 

CHP Grubu olağanüstü toplanıyor
Bunun üzerine daha önce yasanın iptali için Anayasa Mahkemesi'ne gideceklerini açıklayan CHP, harekete geçti. CHP Grubu pazartesi günü saat 11.00'de Genel Merkez'de toplanacak. CHP lideri Deniz Baykal'ın konuşacağı toplantıda söz konusu yasanın yürütmesinin durdurulması ve iptali talebiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılacak başvuru için grup kararı alınacak. CHP, tartışmalı düzenlemenin Anayasa'nın 145. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle mahkemeye başvuracak.
CHP cenahında bu gelişmeler yaşanırken hükümet askerlerin tereddütlerinin nasıl giderilebileceği yönünde araştarma başlattı. AKP, öncelikli olarak Askeri Mahkemeler Kuruluş ve Yargılama Usulü Kanunu'nda, askeri suç kavramının net bir şekilde tanımlanması için düzenleme yapmayı planlıyor. Bununla birlikte Genelkurmay Başkanı, Kuvvet Komutanları ve Birlik Komutanlarına yaptıkları görevlerle ilgili hukuki güvenceler verilmesi için de ayrı bir düzenleme getirilecek. Bu kapsamda 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nda değişiklik planlanıyor. Genelkurmay Başkanı'na Yüce Divan'da, Kuvvet Komutanlarına Yargıtay'da yargılanma güvencesi formülü üzerinde de duruluyor.
Askeri Mahkemelerin Kuruluşu ve Yargılama Usulü Hakkındaki Kanun'da sivillerin bazı suçlarda askeri mahkemelerde yargılanacağına ilişkin hüküm ile askeri mahalde işlenen tüm suçların askeri mahkemede görüleceğine ilişkin ifadeler de yasa metninden çıkarılacak.

4 Ağustos ihtimali zayıf
Askeri yargıyla ilgili yasal düzenlemelerin ne zaman yapılacağı da ayrı bir tartışma konusu. Kulislerde, uzlaşmanın tam sağlanması halinde TBMM Başkanı ve Başkanlık Divanı seçimi için 4 Ağustos'ta toplanacak olan Meclis'te çalışmaların uzatılması kararı alanarak değişikliklerin yapılabileceği konuşuluyor. Ancak bu olasılığın zor olduğu da dile getiriliyor.
AKP'de 1 Ekim'de başlayacak yeni yasama yılını ve Anayasa Mahkemesi'nin CHP'nin başvurusuyla illgili  kararını bekleme eğilimi hâkim.
AKP Grup Başkanvekili Bekir Bozdağ, Cumhurbaşkanı'nın ‘tereddütlerin giderilmesi için yapılmasını istediği yasal düzenlemelerin hangi konuları kapsadığı, nasıl olacağı, hangi yasa ve yasalarda düzenleme yapılırsa ihtiyacı karışlayacağı gibi konularda inceleme yapılması gerektiğini vurguladı. Bozdağ, “Partimizin yetkili organlarında müzakere ihtiyacımız var. Ağustosta yapılabilir mi yoksa Ekime mi kalsın bir dizi değerlendirme yapıldıktan sonra takvim belirlenecek” dedi.
Cumhurbaşkanı'nın bu konudaki tavsiyeyi ciddiye alıp üzerinde durmanın siyasetin, parlamentonun bir görevi olduğunu kaydeden Bozdağ, “Sayın Cumhurbaşkanı'nın tavsiyesini emir gibi almak da yanlıştır. Bu konuda bir değerlendirme yapılacaktır, bu tavsiyeler ciddiye alınacak ve AKP olarak bir çalışma yapılacaktır” dedi.
Yasa değişikliğinin Anayasa'ya uygun olduğu görüşünü yineleyen Bozdağ, “Burada herhangi bir ihtilaf yok. Bu değişikliği CHP ve MHP ne derlerse desinler beraber yaptık. CHP 12 Eylül darbesini yapanların yargılanması için Geçici 15. maddenin kaldırılmasını teklif ederken bunu Anayasa Mahkemesi'ne taşıması samimiyetsiz olduğunu ortaya koymuştur” diye konuştu.

Anayasa da değiştirilebilir
AKP kulislerinde, CHP'nin başvurusu üzerine düzenlemenin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesi olasılığına karşı, bu değişikliğin hayata geçirilmesi için Anayasa'nın 145. maddesinin değiştirilmesi de tartışılıyor. 

(Radikal)