İstanbul'un mevduattaki payı hızla artarken, kredilerden aldığı pay ise yüzde 41,8 oldu. TBB'nin raporuna göre 7 il mevduatta ve 4 il de kredilerde sıfır çekti. Ekonomik ve kültürel faaliyetlerin büyük sekteye uğradığı Gezi Parkı eylemlerinin merkezi İstanbul, Türkiye'deki mevduattan yüzde 47,8, kredilerden de yüzde 41,8 pay alıyor. Türkiye Bankalar Birliği'nin (TBB) açıkladığı Türkiye'de İllere ve Bölgelere Göre Mevduat ve Kredi Dağılımı 2012 Raporunda, İstanbul'u mevduatta yüzde 16,5 ile Ankara ve yüzde 5,7 ile İzmir takip ediyor. İlk üç il Türkiye'deki toplam mevduatın yüzde 70'ini elinde bulundururken, 7 ilin mevduattan aldığı pay sıfır oldu.
BİNGÖL MEVDUAT DAĞILIMINDA SIFIR ÇEKTİ
Hakkari, Bingöl, Muş, Gümüşhane, Bayburt, Kilis ve Ardahan, mevduatın illere göre dağılımında sıfır çekerken, bu 7 ilin toplam mevduat miktarı 2012 yılı sonu itibariyle 1 milyon 931 bin TL oldu. Kredilerde ise ilk 3 değişmezken, lider İstanbul'u yüzde 10,8 payla Ankara ve yüzde 5,9 İzmir izledi. Bu 3 ilin toplam kredilerden aldığı pay yüzde 58,5 iken, 4 ilin Türkiye'de kullanılan kredilerden aldığı pay sıfırda kaldı. Kilis, Tunceli, Hakkari ve Bayburt'un kredilerdeki payı sıfır olurken, bu illerde kullanılan toplam kredi 1 milyon 303 bin TL oldu.
MUŞ VE HAKKÂRİ EN GERİDE
TBB'nin raporuna göre Türkiye'de kişi başı mevduatta İstanbul 24.960 TL ile lider olurken, 743 TL ile Muş, nüfusa göre kişi başı mevduatın en az olduğu il şeklinde ortaya çıktı. Kişi başına kullanılan kredi miktarın da yine İstanbul 21.755 TL ile ilk sırada yer alırken, bu kez Hakkari 1129 TL ile kişi başı kredide en son sırada yer aldı. Ağrı'da kişi başına kredi 1322 TL, Şırnak'ta ise 1338 TL olarak göze çarpıyor. 2012 yıl sonu itibariyle yurtiçi şubelere ait mevduat 724 milyar TL (407 milyar dolar) olurken, yurtiçi şubelere ait krediler, 721 milyar TL'ye (406 milyar dolar) ulaşıyor. Bu dönemde kredinin mevduata dönüşüm oranı da yüzde 100 olarak gerçekleşti.
Yaygınlık yavaş da olsa artıyor
Rapora göre kişi başına mevduat 2000-2012 döneminde 10 kat büyüyerek 944 TL'den 9 bin 576 TL'ye; kişi başına kredi ise 22 kat büyüyerek 443 TL'den 9 bin 532 TL'ye yükseldi. Kişi başına mevduat ve kredi artışında Güneydoğu Anadolu, Doğu Anadolu ve İç Anadolu bölgelerindeki iyileşme, diğer bölgelerden daha hızlı oldu. 2000-2012 döneminde nüfusun büyük şehirlere yöneliminin artmasına rağmen; bankacılık sisteminin ülke geneline yayılmasının hızlandığı görülmektedir.
Nitekim bu dönemde üç büyük şehrin toplam nüfus içindeki payı artarken; kredi ve mevduat gibi temel göstergelerde payları azaldı. Büyük illerde yoğunlaşma azalıyor: Üç büyük şehrin (İstanbul, Ankara, İzmir) toplam nüfus içindeki payı 2000 yılında yüzde 26'dan 2012 yılında yüzde 30'a yükselmiş; buna karşın aynı dönem itibariyle toplam mevduat içindeki payları yüzde 71.5'tan yüzde 70'e; toplam kredilerdeki payı ise yüzde 67'den yüzde 59'a geriledi. Üç büyük şehrin toplam nüfus içindeki payı, toplam şube sayısındaki payından daha hızlı arttı.
