Uyarı geldi! İşte dolandırıcıların yeni yöntemi

Ticaret hukukundaki açıkları kullanan dolandırıcılar, olmayan borcu icra sistemine ekletip bilerek yanlış adrese tebligat göndererek önce vatandaşın itiraz hakkını elinden alıyor sonra icra tehdidinde bulunuyor. Alacaklı avukatlarıyla iÅŸlerini yürüten dolandırıcılar, hasta yatağındaki kiÅŸileri dahi icra tehdidiyle ödeme yapmaları için zorluyorlar.

VatandaÅŸ her gün yeni bir dolandırıcılık yöntemiyle karşı karşıya kalıyor. Üstelik bunu yaparken hukuk sisteminde açık olan bazı yönler kötü niyetli kiÅŸiler tarafından kullanılıyor. Borç olsa da olmasa da herhangi bir kiÅŸiye ödeme emri gönderilebiliyor.

Tebligatı alan kiÅŸi icra dairesine gidip “benim böyle bir borcum yoktur" derse sorun kalmayacak ama asıl mesele iÅŸte burada. Ä°cra dairesine gidip hakkınızda iÅŸlem baÅŸlatan kiÅŸinin avukatı size tebligatı göndermeyebiliyor. Ä°kinci bir seçenek de bilerek baÅŸka adrese gönderebiliyor. Sizin elinize ulaÅŸmadığı için ve bir hafta içinde itiraz etmediÄŸinizden dolayı e-devlette borcunuz görünüyor. Herhangi bir bankadan kredi çekmek istediÄŸiniz zamanda bu borcunuz olduÄŸunu söylüyorlar.

Panikle borcu ödeyenler de var. Ayrıca avukatların bünyesinde bulunan çaÄŸrı merkezi üzerinden kiÅŸiyi ve hatta yakınlarını bile arıyorlar. Hatta yoÄŸun bakımdaki hastayı arayıp 'borcunuz var, ödeyin. Ödemezseniz evinize hacze geleceÄŸiz' dediklerini öÄŸreniyoruz. Kısacası, tam anlamıyla 'Nitelikli dolandırıcılık' olayı yaÅŸanıyor.

Konuyla ilgili Yeni Åžafak'a açıklamalarda bulunan Tüketiciler BirliÄŸi Genel BaÅŸkanı Mahmut Åžahin, alacaklı avukatına bırakılan tebligat gönderme iÅŸleminin dolandırıcılarca kullanıldığını söyleyerek, son zamanlarda 'hukuki iÅŸlemlerdeki boÅŸlukları' kullanarak yapılan bir dolandırıcılıktan dolayı yoÄŸun ÅŸikayet aldıklarını belirtti. Tüketicilerin muzdarip olduÄŸu konuyla ilgili bilgi veren Åžahin, ÅŸunları kaydetti:

%95'Ä° PANÄ°KLE BORCU ÖDÜYOR

"Alacaklı olduÄŸunu iddia eden kiÅŸi icra dairesine gidiyor. 'Benim alacağım var' diyerek icra iÅŸlemi baÅŸlatıyor. Ä°cra dairesinde sisteme kayıt yapılıyor, harçlar yatırılıyor. Ä°cra dairesi alacaklının avukatına bunu karşı tarafa tebliÄŸ etmesini söylüyor. Bu tebliÄŸ iÅŸini alacaklı avukatı yapıyor yani. Avukat bunu yapmazsa karşı tarafa tebligat ulaÅŸmıyor. Borçlu olduÄŸu söylenen kiÅŸiye tebligat gitmiyor ancak e-devlette bu borç, icra dairesine yansıdığı için görünüyor. Ben, haberim olmadığı için bir itirazda bulunamıyorum. Birkaç ay sonra bir telefon geliyor, alacaklı tarafından. 'Bize borcunuz var, icra iÅŸlemi baÅŸlattık, ne zaman ödeyeceksiniz' diyor. Biz böyle bir borcumuz yok deyince de "Sisteme bakın, görürsünüz" diyorlar. E-devlete bakıyoruz evet burada görünüyor gerçekten. Burada kendi adına borç gören tüketicilerin yüzde 95'i kesinlikle panikle gidip hemen bu borcu yatırıyor."

8 BÄ°N LÄ°RA ÖDEYEN BÄ°LE VAR

TebliÄŸ edilmedikten sonra icra iÅŸleminin baÅŸlamayacağını belirten Åžahin, ancak olmayan borcu sisteme koyarak varmış gibi vatandaşı tehdit ettiklerini söylüyor. "Tebligat gelse tüketici itiraz edecek ve bu mesele kapanacak" diyen Åžahin, tebligat gönderilmeyerek insanların borçlarına itiraz etme haklarının ellerinden alındığı yorumunu yaptı. Åžahin, tebligatı gönderme iÅŸinin icra dairelerinde olmasını önerisinde bulundu.

Åžahin, insanların kendileri hakkında icra dairesinde gerçekleÅŸen iÅŸlemden tebligat gelmediÄŸi için haberdar olmadıklarını, 7 gün içinde itiraz edilmediÄŸi için de bu borcun sistemde görüldüÄŸünü dile getirdi. Bu durumdan maÄŸdur olan vatandaÅŸlara örnek veren Åžahin, ÅŸöyle konuÅŸtu: "En son 8 bin liralık bir borç ödemek zorunda kalmış vatandaÅŸ. Bize 3. taksitinde geldi. Tebligat gelene kadar sizin ödeme mükellefiyetiniz yok. Sadece sistemde gözükme sıkıntısı var. Tekrar dava açılıyor sistemden kaldırın, bana tebligat gelmedi diye. Türkiye'de haksız yere para ödeyip de tekrar bunun peÅŸine düÅŸen maalesef çok az."

MÄ°LYONLAR MAÄžDUR OLABÄ°LÄ°R

Åžahin, bankaya gidip kredi çekmek isteyen vatandaşın bankadan 'senin sicil bozuk, borcun var, size kredi veremeyiz' yanıtını alarak panikle borcu ödediÄŸini anlattı. Ayrıca çaÄŸrı merkezlerinin tarafından da sürekli aramaların olduÄŸu bilgisini veren Åžahin, " 'Ne zaman yatırırsınız. Ä°cra iÅŸlemi yapmak istemiyoruz. Ä°craya gidersek masrafınız çok artar' diyorlar. Hukukta açık yönleri kullanıyorlar. Bu durum gittikçe yayılıyor. EÄŸer önüne geçilmezse bir kaç sene sonra belki her sene 5-10 milyon kiÅŸiye bu asılsız tebligat gidecek" dedi.

BAÅžKA ADRESE DE GÄ°DEBÄ°LÄ°R

Avukat Burhan Temur ise, konuyu ÅŸu örnekle özetliyor: “Ä°cra takibi baÅŸlatıldıktan sonra borçluya tebligat yapılıp takip kesinleÅŸtirilmeden, UYAP üzerinde dosya açıldığı için borçlu bu takibi e-devlet'te görebilir. Ancak henüz borçluya usulüne uygun tebligat yapılıp borçlunun icra takibine itiraz süreleri geçmediÄŸi için icra takibi kesinleÅŸmemiÅŸtir. Bu nedenle borçlu aleyhinde iÅŸlem yapılması mümkün deÄŸildir. Bunun tek istisnası ihtiyati hacizkararı alarak iÅŸlem yapılmasıdır. Ä°htiyati haciz haricinde, itiraz süreleri geçmeden borçlunun mal varlıklarına iliÅŸkin haciz yapılamaz. Ancak ÅŸöyle bir durum olabilir: Diyelim ki borçlusunuz, hakkınızda icra takibi baÅŸlatıldı. Size tebligatı adresinize deÄŸil de alacaklının arkadaşının adresine çıkartıldı. Bu kiÅŸi de gelen tebligatı alması daha önceden söylendiÄŸi için tebligatı alıyor. Ä°ÅŸte bu durumda tebligat sanki size tebliÄŸ edilmiÅŸ gibi iÅŸlemlere devam edebiliyor. Bu durumun kasıtlı olmasına gerek yok, bilmeden baÅŸka yere de gönderilebilir. Karşı taraf bu tebligat kabul edince de icra dairesi size tebliÄŸ edilmiÅŸ gibi iÅŸlem yapar. Yanlışlıkla yapıldığı durumlar olabildiÄŸi gibi kötü niyetle de bu ÅŸekilde bir tebligat mümkün.”

BORÇ Ä°ÇÄ°N 500 DEFA ARANIR MI?

Ticaret Hukuku ÖÄŸretim Üyesi Avukat Dr. Ahmet KeÅŸli, borç olsa da olmasa da herhangi bir kiÅŸiye ödeme emrinin gönderilebileceÄŸini belirterek, Türkiye'deki ticaret hukukunun buna izin verdiÄŸini söyledi.

Ödeme emrini yani tebligatı alan kiÅŸinin gidip “benim böyle bir borcum yoktur, imza da bana ait deÄŸildir” diye itiraz etmesi gerektiÄŸini vurgulayan KeÅŸli, ÅŸu bilgileri verdi: “Ä°cra takibi oluÅŸturup sürekli mesaj atıp taciz ediyorlar. Hatta bizim bir müvekkilimiz yoÄŸun bakımda yatıyorken onu arayıp ‘borcunuz var, ödeyin. Ödemezseniz evinize hacze geleceÄŸiz' demiÅŸlerdi. Bu beyefendi zaten beyin kanaması geçirmiÅŸ böyle ÅŸeylerden uzak durması gerekirken aranıp taciz edilmiÅŸti. Artık bu iÅŸin ahlaki boyutu da bitmiÅŸ maalesef. Bir borç için 500 defa aranır mı insan?”

SAVCILIĞA ŞİKAYETTE BULUNUN

“Kimse kiÅŸiden izin almadan cep telefonuna mesaj atamaz, kiÅŸiye ve yakınlarına telefon açamaz” diyen Ticaret Hukuku uzmanı Avukat Ahmet KeÅŸli, ÅŸu uyarıda bulundu: “KiÅŸisel Verilerin Korunması Hukukunda ve Ceza Hukukunda suç olarak görülüyor. Hatta barolar da, bunu yapan avukatlara disiplin cezası vermeye baÅŸladı. Bu ÅŸekilde arayanlara suç duyurusunda buluncağınızı söyleyin. Taciz sürerse, savcılığa baÅŸvurun.”