Ticaret Bakanı Ömer Bolat, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda bakanlığının 2027 yılı bütçe sunumunu gerçekleştirirken sebze ve meyve ticaretini yakından ilgilendiren yeni Hal Kanunu taslağı hakkında açıklamalarda bulundu.

2012 yılında yürürlüğe giren Hal Kanunu'nda kapsamlı değişiklikler öngördüklerini belirten Bolat, hazırlanan taslağın AK Parti TBMM Grubu'na sunulduğunu bildirdi.

Yeni düzenlemeyle üretici birlikleri ve kooperatiflerinin toptancı hallerinde ve semt pazarlarında daha etkin rol üstlenmesi, üreticilerin pazarlama imkânlarının artırılması ve sektördeki ticari işleyişin yeniden düzenlenmesi hedefleniyor.

Üreticilere ayrılan alan yüzde 30'a çıkarılacak

Taslakta öne çıkan düzenlemelerden biri, üreticilere ve üretici örgütlerine ayrılan satış alanlarının artırılması oldu.

Mevcut uygulamada yüzde 20 olan üretici ve üretici örgütlerine ayrılan alan oranının yüzde 30'a çıkarılması konusunda Ticaret Bakanlığına yetki verilmesi öngörülüyor.

Üretici örgütlerine vergi muafiyeti ve arazi desteği

Yeni düzenlemeyle üretici örgütleri üzerinden pazarlanan zirai ürün bedellerinden alınan gelir vergisi stopajının kaldırılması planlanıyor.

Kendi toptancı halini kurmak isteyen üretici örgütlerine bedelsiz Hazine arazisi tahsis edilmesi, vergi ve rüsum muafiyetleri ile nakdi destekler sağlanması da taslakta yer alan düzenlemeler arasında bulunuyor.

Ayrıca üretici örgütlerinin üyelerine ait ürünlerin satışına doğrudan aracılık edebilmesinin önü açılacak.

Hal ticaretinde yeni kurallar geliyor

Taslakta sebze ve meyve ticaretinin işleyişine yönelik yeni kurallar da bulunuyor.

Komisyoncudan komisyoncuya ve aynı hal içerisinde tüccardan tüccara mal satışı ve devrinin yasaklanması öngörülüyor.

Piyasa bozucu eylemlere yönelik ceza verme yetkisinin belediyelerden alınarak Ticaret Bakanlığına devredilmesi ve ceza miktarlarının artırılması planlanıyor.

Stokçuluk gibi eylemler nedeniyle ceza alan işletmelerin ise 3 yıl boyunca kamu kurumlarının ayni ve nakdi desteklerinden yararlandırılmaması öngörülüyor.

Ödemeler bankalar üzerinden yapılacak

Yeni düzenlemeyle sebze ve meyve ticaretinde tüm aktörler için ödeme sürelerinin belirlenmesi ve ürün bedellerinin bankalar üzerinden ödenmesi zorunlu hale getirilecek.

Hal dışı ticarette ise teminat ve yetki belgesi şartı getirilmesi planlanıyor.

Perakendecilere doğrudan alım şartı

Taslakta yer alan bir diğer düzenleme ise perakendecileri ilgilendiriyor. Belirlenecek nitelikteki perakendecilerin sattıkları ürünlerin yüzde 20'ye kadar olan bölümünü doğrudan üreticilerden veya üretici örgütlerinden satın almalarının zorunlu tutulabilmesi öngörülüyor.

Yeni Hal Kanunu taslağının yasalaşması halinde sebze ve meyve ticaretinde üretici örgütlerinin rolünün artırılması ve sektördeki ticari kuralların yeniden şekillendirilmesi bekleniyor.