Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Jeoloji Mühendisleri Odası Bingöl İl Temsilciliği, 1–7 Mart Deprem Haftası dolayısıyla yaptığı basın açıklamasında dikkat çeken mesajlar verdi. Açıklamada, Deprem Haftası'nın “kutlama değil, hesap sorma haftası” olması gerektiği vurgulandı.
İl Temsilcisi Mehmet Alban imzasıyla yayımlanan açıklamada, başta 1971 ve 2003 Bingöl depremleri ile 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler olmak üzere yaşanan büyük afetlere rağmen gerekli adımların atılmadığı ifade edildi.
“Depremi ve Deprem Suçlarını Unutma, Unutturma”
Açıklamada, Bingöl'ün hem Kuzey Anadolu Fay Hattı hem de Doğu Anadolu Fay Hattı kesişim noktasında bulunduğu hatırlatılarak kentin bir “deprem sarmalı” içinde yer aldığı belirtildi.
Buna rağmen;
- Arazi kullanımına esas jeolojik-jeoteknik ve mikrobölgeleme haritalarının tamamlanmadığı,
- İl Afet Risk Azaltma Planları'nın (İRAP) istenilen düzeyde uygulanmadığı,
- Diri fay hatlarına yönelik mevzuat eksikliğinin sürdüğü,
- Fay sakınım bantları üzerindeki yapılaşma baskısının devam ettiği,
- Deprem kaynaklı yüzey faylanması, sıvılaşma ve heyelan gibi risklere karşı yerel bütçe ve fonların oluşturulmadığı ifade edildi.
AFAD ve Hukuki Süreçlere Eleştiri
Açıklamada ayrıca, 6 Şubat 2023 depremleri başta olmak üzere birçok afette Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın (AFAD) kurumsal kapasitesinin analiz edilmediği ve afet risk yönetim yapısında gerekli değişikliklerin yapılmadığı savunuldu.
“Afet suçu” kavramının Türk Ceza Kanunu'nda işlevsel hale getirilmediği belirtilen açıklamada, alanında uzmanlaşmış afet/deprem ihtisas mahkemelerinin kurulmadığı ve afetzedelerin adalet arayışının sürdüğü kaydedildi.
“Doğal Olan Depremdir, Afet Değil”
Jeoloji Mühendisleri Odası Bingöl İl Temsilciliği açıklamasında şu ifadeler öne çıktı:
“Doğal olan depremdir, doğal olmayan ise afettir. Depremleri önlemek mümkün değildir ancak zararlarını azaltacak teknik, hukuki, mali ve sosyal politikaları uygulamak mümkündür.”
Bingöl'ün jeolojik gerçekliğiyle uyumlu bir Ulusal Deprem Risk Yönetim Sistemi'nin bir an önce kurulması ve işlevsel hale getirilmesi gerektiği belirtilen açıklama, kamuoyuna saygıyla duyuruldu.