Internet uyuÅŸturucu gibiUzmanlarca yapılan araÅŸtırmalarda, aşırı internet kullanımının beyinde oluÅŸturduÄŸu zararın, kokain ve eroinin oluÅŸturduÄŸu zararla aynı olduÄŸu belirlendi. Uzmanlar, sanal alıştırıcı olan bilgisayarın ve internet ortamının fizyolojik bağımlılık yaptığını söylediler. Ä°nternet ve bilgisayar bağımlılığını olaÄŸan bağımlılık kriterlerini karşılayacak ÅŸekilde bilgisayarla ve sunduÄŸu görüntülerle yoÄŸun bir biçimde meÅŸgul olma durumu olarak tanımlayan uzmanlar, bağımlılığın tanı ölçütlerini ÅŸöyle anlattılar:
''Ä°nternetle aşırı zihinsel uÄŸraÅŸ, istenilen keyfi almak için giderek daha fazla oranda internet kullanımına ihtiyacı duyma, internet kullanımını tamamen bırakmaya yönelik baÅŸarısız giriÅŸimlerin olması, internet kullanımını kontrol etme ya da tamamen bırakmaya yönelik baÅŸarısız giriÅŸimlerin olması, internet kullanımının azaltılması halinde çökkünlük ve kızgınlık hissetme, baÅŸlangıçta planlanandan daha uzun süre internette kalma, baÅŸkalarına internette kalma süresi konusunda yalan söyleme, interneti problemlerden kaçmak veya olumsuz duygulardan uzaklaÅŸmak için kullanma.''
Sanal bağımlılıkların, tıpkı diÄŸer bağımlılıklar gibi beyinde ödül ve ceza sistemini bozduÄŸunu belirten uzmanlar, ''Sanal bağımlılarda madde bağımlılığında olduÄŸu gibi beyinde azalmış etkinin aynısına rastlanıyor. Yani kiÅŸi interneti kullandıkça, kokain alan kiÅŸinin aldığı dozun yetmemesi gibi gittikçe daha fazla kullanmak istiyor'' diye konuÅŸtular.
Yapılan araÅŸtırmalarda, aşırı internet kullanımının beyinde oluÅŸturduÄŸu zararın kokain ve eroinin oluÅŸturduÄŸu zararla aynı olduÄŸu belirlendiÄŸini de bildiren uzmanlar, ''Ä°nternet ve bilgisayarın aşırı kullanımı beyinde madde bağımlılığına benzer narkotik bir etki oluÅŸturur. 24 saat bilgisayar başında kalmaya çalışan, yeme-içme ve diÄŸer ihtiyaçlarını klavye önünde gidermeyi tercih edenlerin bir süre sonra beyin kimyaları madde bağımlılarında olduÄŸu gibi bozulur'' açıklamasında bulundular.
Ä°leri düzey sanal bağımlılığı olanların tedavisinde hastaneye yatırarak tedavi etmeye baÅŸladıklarını belirten uzmanlar, ÅŸu bilgileri verdi:
''Ä°laçlarla tedavi ettikten sonra, daha sonra zarar algısı oluÅŸturuyoruz kiÅŸide. Kaybedeceklerini söylüyoruz. Ä°nternet bağımlılığı, diÄŸer madde bağımlılıklarına göre çok daha çabuk düzeliyor. Beyindeki o bozulma hızla toparlanıyor. Ancak bu evde kendi kendine yapılamıyor. Bunu interneti kontrol kullanım, uzaklaÅŸtırarak davranış terapileri ile yapıyoruz. Tedavimizde bağımlılıktaki genel ilaçlarla tedavi ediyoruz.''
Bağımlılık nasıl başlar?
Uzmanlar, anne ve babaların ''Aman çocuÄŸum benim gözümün önümde olsun. Dışarıda gidip kiminle beraber olduÄŸunu bilmiyorum'' diyerek çocuklarının internet kullanımına bir kısıtlama getirmediklerini söylediler. Çocukların da ailelerin de onayladığı bu güvenli ortamda kimliklerini saklayarak, farklı kimliklerde aşırı özgürlükler içinde sorumsuzca ve yapay iliÅŸkiler içine girebildiÄŸine dikkati çeken uzmanlar, ÅŸöyle konuÅŸtular:''Genelde de problemlerden kaçmak ve olumsuz duyguları gidermek için internet kullanılıyor. Daha çok sosyal ve sanal bir paylaşım oluÅŸturuyorlar. Bu belli bir amaca yönelikse faydalı, sakıncası olmuyor. Ama amaçsız ve yaÅŸamındaki öncelikleri ihmal ederek zaman geçiriyorsa, bunu amaca yönelik yapmıyorsa böyle durumlarda risk ortaya çıkıyor. Kokain kullanımı yasa dışı. BaÅŸlaması ve ulaÅŸması kolay deÄŸil. Ancak internet öyle deÄŸil. Bu durum, kontrolden çıktığında da aileden ve çevreden kopukluklar baÅŸlıyor.''
Aileye düÅŸen görevler
Ä°nternet bağımlılığında, ailelere büyük iÅŸler düÅŸtüÄŸünü vurgulayan uzmanlar, ev içi iletiÅŸim eksikliÄŸinin bağımlılığın nedenlerinden biri olduÄŸunu kaydederek, ÅŸöyle devam ettiler; ''Çocuk eve gelir gelmez interneti açıyor, aile bireyleri arasında sohbet yok, paylaşım yok. Anne baba geçimsizse evde devamlı bir gerilim havası varsa, sıcak bir yuva yoksa çocuklar internete girerek kendilerini orada ifade edip rahatlamaya çalışıyorlar. Çocuk, eÄŸer aile bireyleriyle birlikte zaman geçirebiliyor, arkadaÅŸlarıyla yeterince iyi diyaloglar kurabiliyor, spor etkinliklerine katılıyorsa internetin bağımlılık haline gelmesi daha da azalıyor. Sorunun çözümü için çocukları grup aktivitelerine, sosyal aktivitelere yönlendirmek gerekiyor.'' Çocuklar bağımlı olmadan yapılacaklar
Çocukların internet bağımlısı olmaların önüne geçmek için internet üzerinden çocuklarla sohbet etmenin, yanlışları konuÅŸmanın iyi bir yöntem olabileceÄŸini vurgulayan uzmanlar, ''Ä°nternette çocuÄŸu bekleyen muhtemel riskler nelerdir? Çocuk internete ilk girdiÄŸinde çocukta zarar algısı oluÅŸabilecek durumları abartı olmayan örneklerle anlatmak gerekir. Ä°nternetin yararlı durumlar için nasıl kullanılabileceÄŸi anlatılabilir'' dediler. Modemin, bilgisayarın fiÅŸini çekmek gibi bir takım davranışların olumsuz durumları da beraberinde getirebileceÄŸi uyarısında bulunan uzmanlar, ''Zaman zaman karşılaşıyoruz, aile bireyi bilgisayarları kaldırıyor. Çocuk ise sabah beÅŸte kalkıp bilgisayarı yeniden monte ediyor. Modemi elinden alındığı için intihara kalkan çocuklar var. Ä°nterneti kontrolsüz kullandığı için yöneticilerin iÅŸine son verdiÄŸi örnekler var. Bazı internette oynanan oyunlar nedeniyle iÅŸlerinden kovulan insanlar var'' dediler.
Ailelerin çocuklarına internet konusundaki eÄŸitimleri özellikle 10 yaÅŸ öncesi vermeleri tavsiyesinde bulunan uzmanlar, bu yaÅŸtan önce çocuÄŸu disipline etmenin, bazı konuları beceri haline getirmenin daha kolay olduÄŸunu söylediler.
YORUM YAZIN 
|
|
