Son dönemlerde ortaya çıkan taciz ve tecavüz iddiaları bir kere daha çocukların korunmasını gündeme getirdi.
Peki yetişkinler, korumaları altında bulunan çocukları cinsel tacizden, istismardan korumak için ne yapmalı? Çocuğa neler öğretmeli, çocuğun pek çok kez yakından tanıdığı kişilerden gelen bu tehlikeye karşı ne yapması gerektiğini nasıl anlatmalı?
1) Çocuklara yönelik taciz ve tecavüz hangi çevrelerden geliyor?
Çoğunlukla çocuğun tanıdığı ve belirli bir seviyede güvendiği büyüklerden geliyor.
2)Çocuklara taciz konusunda farkındalık yaratmak için ne öğretilmeli ve bu nasıl ifade edilmeli?
Çocuklara, herhangi birisi onlara istemedikleri şekilde dokunduğunda veya onların kendilerine dokunması istenildiğinde “HAYIR” demeyi öğretmeliyiz. Konuşmaya başladıkları yaşlarda çocuklara tüm vücut parçalarının adı öğretilirken, göz, kulak, burun gibi “özel bölgeleri”nin de adları öğretilmeli. Herkesin olduğu gibi onlarında bazı “özel” vücut bölgeleri olduğu, buralara kimlerin ne şartlarla nasıl dokunabileceği anlatılmalı ve bu sınırları korumaları için yüreklendirilmeliler.
3)İstismara uğrayan çocuklarda fiziksel belirtiler nelerdir?
a)Genital bölge veya ağız çevresinde ağrı, renk değişimi, kanama
b)Tuvalet yaparken birden çok kez rastlanan ağrı
c)Tuvalet eğitimi ile alakasız alta kaçırma
4)Aileler kaç yaşından itibaren öğretmeye başlamalılar? Çocuklara ne söylemeliler?
Olabildiğince erken çünkü her yaşta çocuk istismar mağduru olabilir. Konuşmaya ve isteklerini anlatmaya başladıkları 2 yaş civarı vücut parçalarının isimleri öğretilerek güvenmedikleri, istemedikleri zaman özel bölgelerine dokunulunca “hayır” demeleri öğretilmeli.
5)Çocuklar dudaktan öpülmemeli
Pek çok kez ebeveynler çocuklarını severken dudaktan öperler. Bunu çocuklar sevginin bir göstergesi olarak kodlarlar. Daha sonra birileri onları severken dudaktan öpebilir diye düşünürler bu da tacize davetiye çıkarır.
6)Çocuğun taciz ve ya tecavüze maruz kaldığının ipucunu verebilecek olan davranışlar neler?
Tüm sayacaklarım genelde aniden ve başka bir açıklama olmaksızın(hastalık, ailede sorun, boşanma, taşınma, ölüm vb.)ortaya çıkarsa dikkatli olmak gerekli. Ayrıca bunlardan biri değil birkaçının birden gözlenmesi gerekir.
-Çocuğun normalinin dışında içe kapanıklık veya huysuzluk
-Geceleri uyku sorunları, kâbuslar
-Yaşının gerisinde bazı davranışlara dönüş(tuvalet eğitimli bir çocuğun yatak ıslatması gibi)
-öfke patlamaları
-Bazı mekân veya kişilerden ani korku
-Yemede değişim(azalma, çoğalma)
-Evden/okuldan kaçma
-Tuvalet yaparken ağrı
BURAK BÜRKEK / PSİKOLOG