Yoksa zazaca o değil mi? | HABER YORUMLARI

Murat varol acaba 'Zaza Türkmen'lerinin veya Türkmen zazalarının hangi kolundan ?

benim kendi gorusum bu lutfen zazacayi kurmanciylen karistirmasinlar zazacayi kurmancinin lehcesi olarak kimse gormesin gormekte kimsenin hadi deyyil zazaca kendi basina bir dildir zazalar ne kurmanclarla nede turklerle uzaktan yakindan bir bagi yoktur bunu dedigimdede kimse ayrimcilik yaptigimi sakin dusunmesin maksat dilse zazcada benim anadilimdir herkes kendi dilinde eyitim ogretim gorme hakina sahiptir bu zazacayida artik kurmanclarin siyasi malzemesi olmaktan cikarsinlar kimse bize dilimizi bize ogretmeye kalkmasin biz zazayiz

Ina zi esta ku;
ma gereka nomê zon iy xwı raşt bıd.
Nomê zon iy ma 'Zazaki' niw 'Kırdki'w.
Wext ug ma bı zon iy xwı qısê keniy bye tereddut ma zon iy xwı bı 'Kırdki' nomı keniy u ma ay binan bı 'Kurmanci veya Kırdasi' nomı keniy.
Lakin wext ug ma bı Kurmanci qıse keniy ma zon iy xwı ra nivaniy 'Kurdi'
veya ma bı Tırki qıse keniy ma zon iy xwı ra nivaniy 'Kürtçe' bılaks ma bı leqeban zon iy xwı namı keniy ku; mı gorı ın karêk uw hol niw.
Ma gereka zon iy xwı bı lekeb iy yı nomı nik.
Bena ku ma lekeb zi nomıdır zıkır bık (mesela Zaza Lakaplı Kürtçe) lakin ma gereka zon iy xwı direkmen bı leqeban nomı nik.
Zira ın hal intiba yi xasiti kenuw (Öze müdahale/Kanıksama) u ma nomê ma ra kenuw.
Yê dıyın; ma gereka Kurmancanri zi musadı nik ku zon iy Kurmanci bı 'Kurdi' nomı bıkeriy. Zira Kurmanc her çend Kırd/Kurd'biyse zi nomê lehce iy yın Kurdi nim; beşêk ê Kurdi'w.. Nihayet; ma gereka 'Term'an raşt bı-şıxwıln u raşt bıd şıxwılnayiş...

Diyelim ki; Zazaki Kürtçe'nin içinde bir lehçe,ya da farklı bir dil,bu durum neyi değiştirir? Zazalar kendi dillerinde eğitim görecekler,Kurmançlar kendi dillerinde,her iki toplumun kendi dillerinde eğitim-öğretim veren okulları olacak,kendi dillerinin geçerli olduğu bir bürokrasileri olacak,kendi dillerinde yayın yapacak medya kuruluşları olacak,edebi,sanatsal,felsefi etkinlikleri kendi dillerinde olacak,biri diğeri için yan ve yakın bir dil olacak...

Herhalde,Kurmanci,Zazalar için zorunlu bir eğitim-öğretim dili olmayacak!

Bir de şuna itirazım var; Dersim,siverek,Mutki,Bingöl Zazacası arasındaki farklılık,Zazaki ile Kurmanci arasındaki farklılık gibi değil,bu farklılık,bir şive farklılığıdır,kendi aralarında anlaşabilirlikleri vardır,ve bu farklılığı coğrafi uzaklıklıklar,en çok ta cumhuriyetin asimilasyoncu,yasakçı siyasetleri büyütmüştür.

Zazaki ile Kurmanci arasındaki farklılığın tarihi çok eskidir,aynı ülkede yaşadıkları halde,komşu köyleri paylaştıkları halde,yer yer aynı köyde,ilçede,şehirde yaşadıkları halde birbirleriyle anlaşabilmek için biri diğerinin dilini öğrenmek durumunda kalmıştır,iletişim ancak o zaman mümkün olabilmiştir. Ki bu dediklerim,cumhuriyet öncesi,asimilasyonun olmadığı,bilimsel,teknik,kültürel,iktisadi entegrasyonun zeminin çok zayıf olduğu devirler için de böyledir...

Kürdistan'ın politik çevrelerinde şöyle bir kaygı var; sanki Zazaki farklı bir dilidir denildiği zaman,bu durum,Kürdistan'ı bölen-parçalayan bir etken gibi görülmektedir,o hâlde bu tür söylemlere,arayışlara yönelenler mahkum edilmelidir!

Aslında bu tarz bir bakışın kendisi,içinde bir çok tehlikeler taşımaktadır,cumhuriyet ideolojisinin zihinlerimizde yarattığı tahribatları yansıtmaktadır,farkına varmadan onun düşünsel kalıpalarını içselleştirdiğimizi göstermektedir...

Halbuki,Kürdistan'da irili-ufaklı çok sayıda etnisite,kültür,inanç kümeleri yaşamaktadır,Kürdistan'ın özgürlüğü,tümünün özgürlüğü olmalıdır,Güney Kürdistan Yönetimi'nin bu hususlarda hayata geçirdiği siyasetler,bence örnek alınması gereken deneyimlerdir...

Son söz olarak; bir toplum,bir halk,bir kültür ya da inanç kümesi kendisini nasıl görüyorsa,nasıl tanımlıyorsa,nasıl yaşamak istiyorsa o şekliyle kabullenmeli,ve bu tercihe saygılı olunmalıdır...

Murat Varol adli tanimadigim bir hemserimizin zazaca üzerine kaleme aldigi makalesine , yine cok yakin bir dönemdir yazilarindan yeni tanimaya calistigim Sosyolog,bilim insani Yusuf Ziya Döger hemserimizin verdigi cevap bence bir manifestodur. Yusuf Ziya Döger'in bilimin süzgecinden gecirerek kaleme aldigi bu yazi icin tesekkür ederim. Bingöl Üniversitesi zazaca bölümüne palazlanan bir kisim sözde filolog adaylarinin geldikleri ortam,siyasi ve ideolojiok cevreleri tahmin etmek hicte zor degildir. selamlarimla,

Bir Zaza olarak zazacanın elbette ayrıntılı olarak araştırılması ve bu araştırmalar sonucu zazaca diline ait farklı etimolojik bulguların ortaya çıkmasından yanayım .ama zazacanın özelikle Kürt siyasal hareketinin ortaya çıkışından sonra ayrıştırmaya doğru yol aldığını görmeketeyiz.. Y.Z. Döğer'in temel parametreler çerçevesinde yaptığı eleştiri daha çok 'ezbere jargon'larla bir dili bağımsız hale getirilemeyeceği yönündeydi.M.Varol ısmarlama bir metinle karşımızda ve iddia ettiği hiç bir savına yönelik bir araştırmasını göremiyoruz..

Murat Varol'un 2 yıl önce yazdığı zazaca sempozyumu notları-2 yi 2 yıl boyunca burada gördük. Ancak ben hep ümidimi korudum yeni bir yazı için yoğun derin bir araştırmaya girişmiş yeni yazısında paylaşacakalrını sabırsızlıkla bekliyorudum. Ancak gelgör ki yazısı tam bir FİYASKO!... Değerli Yusuf hocam akademisyen değilsin ancak özgür ruhlu bir aydın olduğunu biliyorum. Yüreğine ve kalemine sağlık... Selam ve hürmetlerimle

yusuf ziya döğer beyin yazısını yayınlayınca murat varol'un yazısı niye silindi acaba?
yanlışlık mı?

1889 yılında bazı kürtlerin ey ahmed biz kürtlerin birçok kürtçe eseri var ama bak siz zazaların hiç zazaca eseri yok demesine içerlenen ahmedé xasi efendi 5-7 gün boyunca evinde durup mewlid-i nebi, adlı eserini zazaca yazmaya başlar. bitince de bunu o dönemki osmanlı maarif teşkilatına telif hakkı için gönderir. teşkilat ahmede xasinin yazdığı eser için aynen şu ibareyi geçiyor. ' Lice kazasina bagli hizan koyu ulemasindan ahmed-i xasi efendinin ZAZA LISANI (dili) ILE TELIF ETTIGI MEVLID-I SERIFIN BASIM VE YAYIN IZNI TALEP EDILMISTIR.'

Akademisyenlik bu mudur allah aşkına.Birilerine torpillle üniversitelerde kürsü veriliyor.Onlarda vefa borcunu ödemek için Üniversite ideolojisinin papağanlığını yapıyor.Hiçbirimiz yabancı değiliz bingölde.Hepimiz birbirimizi çok iyi tanıyoruz.Kıbrıs üniversitesinde Türk-dili ve edebiyatı bölümü okumakla Zazaki dalında akedemisyenlik mi olur ?(!)Yakında başımıza dilblimci kesilseler hiç şaşmayalım !